Visie op seksuologische behandeling

Wat is een goede visie op seksuologische behandeling? Dat hangt van de situatie en van het probleem af. Wat heb jij nodig om je seksuele probleem op te lossen? Wat heb jij nodig om je optimaal seksueel te kunnen ontwikkelen en ontplooien -met respect voor je eigen grenzen en de grenzen van degene met wie je seksueel contact hebt?

Seksuele problemen kunnen grofweg drie categorieën oorzaken hebben:

medische oorzaken, dan is medische behandeling aangewezen
psychologische oorzaken
sociale oorzaken
Bij de tweede en derde oorzaak heeft seksuologische behandeling of psychoseksuele therapie de voorkeur.

Voorbeelden van lichamelijke/medische oorzaken:

lichamelijke spanning
infecties, gevolgen van operaties
ziekten aan geslachtsorganen
ziekten aan hart en bloedvaten
gebruik van medicatie
alcoholisme
diabetes (suikerziekte)
hormonale afwijkingen

Voorbeelden van psychologische oorzaken zijn:

je hebt nog last van negatieve gevolgen van een traumatische of anderszins moeilijke jeugd
je hebt een of meer seksuele trauma's te verwerken
er zijn complicaties in je persoonlijkheidsontwikkeling
zodanige stress in je leven (prive of op je werk) dat je niet (meer) goed kunt ontspannen
andere problemen zoals : fobieen, depressies

Voorbeelden van sociale oorzaken:

je hebt een negatieve seksuele opvoeding gehad en ondervindt daar nog de gevolgen van
relatieproblemen
de cultuur of religie waarin je opgegroeid bent belemmert je seksuele ontwikkeling
onvoldoende kennis, inzichten en vaardigheden op het gebied van seksualiteit en intimiteit door het ontbreken van een adequate seksuele opvoeding

In de praktijk kan er sprake zijn van een combinatie van oorzaken. In mijn behandeling zoeken we eerst de oorzaken op, en die oorzaken gaan we eerst aanpakken. Soms is het seksuele probleem dan al opgelost. Soms is er daarna nog een aanvullende behandeling nodig om nieuwe succesvolle seksuele ervaringen op te doen. Die behandeling bestaat meestal uit psychoseksuele educatie.

Psychosomatische seksuele problemen hebben vaak te maken met problemen in andere gebieden van je leven. Psychosomatisch betekent dat een psychologisch probleem doorwerkt in je lichamelijke functioneren.

Voorbeelden van (mogelijk) psychosomatische seksuele problemen zijn:

vaginisme (verkrampte spieren in de bekkenbodem waardoor o.a. de gemeenschap niet mogelijk is)
dyspareunie (genitale pijn bij de gemeenschap zonder medische oorzaak)
probleem met seksueel verlangen en opwinding
probleem met klaarkomen: je kan (tot op heden nog) niet klaarkomen, het duurt te lang voordat je klaarkomt, of het klaarkomen gaat te snel, of je beleeft geen plezier aan een orgasme (anhedonisch orgasme)
erectiestoornissen: probleem met het krijgen of behouden van een erectie
Bij vaginisme en bij dyspareunie (genitale pijn bij de gemeenschap zonder medische oorzaak) kunnen uiteenlopende oorzaken een rol spelen. Het kan zijn dat je zo graag aan vermeende normen wilt voldoen dat je niet meer zo goed naar jezelf luistert, of dat je je intuitie negeert. Ook bij een erectiestoornis kan sprake zijn van psychosomatische oorzaken. Dan kan er bijvoorbeeld sprake zijn van een relatieprobleem. Dan heeft het zin om de communicatie te verbeteren met je partner. Als het communicatieprobleem is opgelost, dan kan de seksuele intimiteit opeens weer vrijkomen en kan de erectiestoornis verdwijnen als sneeuw voor de zon.

Bij een probleem zoals geen zin (meer) hebben in seks zijn ook vaak andere dan seksuele oorzaken betrokken. In hoeverre beleef jij "zin" aan je leven en in hoeverre is het een sleur geworden? Ben je teleurgesteld omdat je je levensdoelen niet behaald hebt , of ben je teleurgesteld omdat je baan zo verschrikkelijk saai en geestdodend is geworden en weet je niet hoe je daaraan kan ontsnappen? Ben je opgegroeid met negatieve denkbeelden over seks dan kan je met die gedachten je eigen zin in seks behoorlijk onderdrukken. Ben je seksueel getraumatiseerd en heb je daardoor een afkeer van seks gekregen? Of voel je je eenzaam en geïsoleerd omdat er niemand is met wie je kan praten wat voor jou belangrijk is? Voel je je eenzaam doordat je van jongs af aan emotioneel verwaarloosd bent? Heb je moeite met intimiteit omdat je niet weet wanneer je wel of niet iemand anders kunt vertrouwen? Of het wel veilig is om lief te hebben en te verlangen naar intimiteit? Vermijd je situaties waarin je de controle over je verlangen zou kunnen verliezen omdat je anders teveel emotionele pijn zou kunnen gaan voelen? Dat kunnen allemaal redenen zijn waarom je geen zin in seks hebt. Die redenen moet je opsporen en oplossen, dan kan je seksuele liefdesleven ook weer verbeteren. Daarnaast kan het zin hebben om meer seksuele vaardigheden en inzichten op te doen.

Ervaringen zoals pijn bij de gemeenschap kunnen voortkomen uit een probleem met onvoldoende seksuele opwinding. Angst voor de pijn kan een eigen leven gaan leiden. Dan is een aparte behandeling nodig gericht op weer leren ontspannen en meer genieten van seks(uele intimiteit) met je partner, en/of met jezelf.

Problemen met orgasmen kunnen ook uiteenlopende oorzaken hebben. Ook dit kan medisch of psychologisch zijn. Sommige mensen hebben problemen met te snel klaarkomen, anderen met moeilijk klaarkomen, klaarkomen zonder er iets bij te voelen, of niet weten hoe je zou kunnen klaarkomen (pre-orgastisch).

Meningen lopen uiteen over hulpverlening bij seksuele problemen. Wat goed is voor de één hoeft niet goed te zijn voor de ander. De meningen lopen uiteen over wat goed is in seksueel opzicht en wat niet. Het onderwerp is ook nogal beladen. Meningen over seksualiteit kunnen emoties oproepen. Sommige mensen beschouwen bijna elke uiting over seksualiteit als misbruik, zelfs als dat helemaal niet zo is. Als iemand dat doet, dan is hij of zij meestal zelf getraumatiseerd. Zo iemand heeft hulp en begrip nodig, en begrenzing. Iemand die seksueel onderdrukt is kan juist een schreeuwende behoefte hebben aan seksuele educatie. Die zal dus heel anders reageren op precies dezelfde informatie.

Seksueel verlangen ondanks traumata

Zelfs mensen die seksueel beschadigd zijn blijven een verlangen houden om zich optimaal seksueel te kunnen ontplooien in hun liefdesrelatie. Het mooist is natuurlijk als je na afsluiten van je therapie kunt zeggen dat niet alleen je probleem opgelost is, maar dat je ook meer bent gaan genieten van je seksualiteit en dat je daar zelfvertrouwen in hebt gekregen.

Daarom vind ik een meersporenbeleid belangrijk in de hulpverlening. Een goede seksuologische hulpverlener kan hulp bieden bij verschillende vragen, bijvoorbeeld:

trauma’s verwerken
een negatieve seksuele opvoeding verwerken
conflicten oplossen
je grenzen en die van een ander ontdekken, erkennen en respecteren
omgaan met verschillen tussen jou en je partner
leren succesvolle gesprekken te voeren over intimiteit en seksualiteit met je partner
verhelderen wat je nodig hebt en wat je ware wensen en verlangens zijn
leren hoe je je ware wensen en verlangens vervuld kunt krijgen met respect voor de grenzen en verlangens van de ander: seksuele vaardigheden
leren hoe je nieuwe positieve seksuele ervaringen opdoet (ná het oplossen van je probleem of het verwerken van je trauma)
Een meersporenbeleid betekent dus: een combinatie van therapie en educatie/training. Er kan ook sprake zijn van medische factoren. En daarvoor is het nuttig om bij een arts medische factoren uit te sluiten of te behandelen.
Basisregel: doe een ander en jezelf geen schade, voorkom pijn en sta jezelf en je partner toe om meer te genieten.

Hoe krijg jij wat je nodig hebt?

De vraag is wat jij nodig hebt om je optimaal seksueel te kunnen ontplooien en ontwikkelen. Dat is voor iedereen weer anders. Daarom denk ik dat het niet goed zou zijn om van één mening of één visie uit te gaan. Daarom werk ik met maatwerk. Als je bij mij in therapie komt, dan zoeken we samen uit wat je probleem is en wat jij nodig hebt om je probleem op te lossen. Dat gebeurt in samenspraak. Alleen in gezamenlijke overeenstemming kan een therapie voor jou gaan werken. Daarom is overleg zo belangrijk.

Zie ook mijn algemene voorwaarden

Uitgangspunten van de behandeling

Diep in jezelf liggen je eigen antwoorden verscholen. In jezelf schuilt het vermogen om je seksuele probleem op te lossen. Jijzelf kan het oplossen – eventueel samen met je partner. Dat proces is dus ook jouw eigen verantwoordelijkheid – eventueel samen met je partner. Met je eigen innerlijke waarheid zal je je pad vinden. Ik kan je erbij begeleiden, want daar ben ik in gespecialiseerd, maar je zal het wel zelf moeten doen. Je kan er al mee beginnen ook als je (nog) geen partner hebt..

Hierbij ontvang je alvast een paar tips:

1-Kom je je grenzen tegen: neem die dan serieus en bescherm ze. Zorg dat anderen jouw grenzen ook respecteren. Doe vooral in seksueel opzicht NOOIT iets dat je niet bevalt en accepteer geen pijn bij de geslachtsgemeenschap. Want dàt werkt in ieder geval niet. Door je grenzen te respecteren geef je jezelf en je partner de gelegenheid om te ontdekken hoe het wel werkt. Zolang je over je eigen grenzen heen gaat of laat gaan zal je het in ieder geval niet ontdekken.

2-Heb je behoefte aan meer controle? Zorg dan dat je die krijgt. Tegen vrouwen wordt zo vaak gezegd dat ze zich beter moeten leren overgeven. Vooral in geval van vaginisme en ook bij genitale pijn bij seks (dyspareunie) is dat meestal niet terecht. Er is dan juist een gebrek aan controle over een aantal zaken. Daardoor heb je ook geen controle over je bekkenbodemspieren. Je hebt dus meer controle nodig in plaats van minder. De vraag is waarover jij die controle nodig hebt. Dat kan maar hoeft niets met seks te maken te hebben. Het kàn met je partner te maken hebben, maar het kan ook om heel andere zaken gaan. Zorg dat je de controle krijgt over die zaken die voor jou van belang zijn. Dan ga je daarna vanzelf meer ontspannen. Wie weet welke mogelijke oplossingen er zijn.

3-Vind je bij mij tips, raadgevingen of ideeën die niet bij jou passen? Laat ze vooral voor wat ze zijn. Want als het niet past bij jou, dan past het mogelijk bij iemand anders. En dat is prima. Bijvoorbeeld: iemand die jarenlang seksueel misbruikt is, wil eindelijk geen seks meer hoeven. Er is dan veel voor nodig om seks weer leuk te gaan vinden. Maar iemand die jarenlang seksueel onderdrukt is wil eindelijk weleens plezierig seks kunnen en mogen hebben. Wat waar is voor de één, hoeft niet waar te zijn voor de ander. Ga dus vooral op zoek naar je eigen waarheid. En vind je eigen oplossingen.

4-Roepen mijn oplossingen weerstand op bij jou? Onderzoek wat je dwars zit, want waarschijnlijk is dat belangrijk voor jou. Achter je weerstand kan je kennis en inzichten vinden die jou helpen om je eigen antwoorden te vinden. Mijn oplossing hoeft de jouwe nog niet te zijn. Het hangt er vanaf wie je bent, waar je vandaan komt en waar je naartoe wilt. En dat is niet voor iedereen hetzelfde.

5-Heb je medische klachten? Ga dan naar een arts. Zie je op tegen inwendig onderzoek? Waarschijnlijk voel je dat goed aan. Er zijn al teveel vrouwen getraumatiseerd door inwendig onderzoek. Maar dat hoeft jou niet te overkomen. Lees als je wilt mijn artikel “Tips ter voorbereiding op het gynaecologisch onderzoek”. Dit artikel is gratis verkrijgbaar via mijn website als je mijn ebook Vaginismetips downloadt.

6-Ik help je graag bij het oplossen van moeilijkheden bij seks. Ik ben gespecialiseerd in de behandeling van vaginisme en dyspareunie (pijn bij seks). Mijn hulp is bedoeld om je te helpen je verder te ontwikkelen tot een adequate, krachtige, grenzen respecterende, assertieve, invoelende, seksueel liefhebbende geliefde. Dat betekent:

dat je zelf verantwoordelijkheid gaat nemen voor je angsten, wensen en grenzen op seksueel gebied.
dat je je seksualiteit in eigen beheer gaat nemen: dat je dus zelf gaat beslissen waar je “ja” en “nee” tegen zegt op seksueel gebied, met respect voor de grenzen van een ander.
dat je onderweg opruimt wat je belemmert om dat doel te bereiken.
dat je meer gaat genieten van seksuele liefde.
dat je je seksuele vrijheid kunt gaan ervaren om plezierige pijnloze gemeenschap te hebben met je partner als jij dat wilt en het niet te doen als je het niet wilt.

Ik hoop dat je de nodige inspiratie op zult doen om je seksuele probleem op te lossen. Heel veel succes daarmee.

FreyaJoy Annemarie Tinbergen
Holistisch werkend psycholoog-seksuoloog Amsterdam

Heb je last van vaginisme of pijn bij seks en wil jij ontdekken hoe jij tot plezierige pijnloze geslachtsgemeenschap kunt komen?

Vul het aanvraagformulier in om in aanmerking te komen voor het gratis telefonisch Vind je pad naar plezierige pijnloze geslachtsgemeenschap consult. Klik hier: Aanvraagformulier.